Darłowo, 30 kwietnia 2014 roku
Konstytucja 3 maja (właściwie Ustawa Rządowa) – uchwalona 3 maja 1791 na historycznej sesji połączonych izb obradujących w Sali Senatorskiej na Zamku Królewskim w Warszawie regulowała ustrój prawny Rzeczpospolitej Obojga Narodów. Powszechnie przyjmuje się, że Konstytucja 3 maja była pierwszą w Europie i drugą na świecie (po konstytucji amerykańskiej z 1787 r.) nowoczesną, spisaną konstytucją. Autorami projektu konstytucji byli w szczególności Ignacy Potocki, król Stanisław August Poniatowski i ks. Hugo Kołłątaj. Konstytucja została zaprojektowana w celu zlikwidowania obecnych od dawna wad opartego na wolnej elekcji i demokracji szlacheckiej systemu politycznego Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Konstytucja zmieniła ustrój państwa na monarchię dziedziczną. Ograniczyła znacząco demokrację szlachecką odbierając prawo głosu i decyzji w sprawach państwa szlachcie nie posiadającej ziemi (gołocie), wprowadziła polityczne zrównanie mieszczan i szlachty oraz stawiała chłopów pod ochroną państwa, w ten sposób łagodząc najgorsze nadużycia pańszczyzny. Konstytucja formalnie zniosła praktycznie nieużywane od 27 lat (od wprowadzenia w 1764 r. skonfederowanej organizacji pracy sejmu) liberum veto. Przyjęcie monarchicznej Konstytucji 3 maja spowodowało opozycję republikanów oraz ujawniło wrogość Imperium Rosyjskiego, które od 1768 r. było protektorem Rzeczypospolitej i gwarantem nienaruszalności jej ustroju. Uchwalona Konstytucja była „ostatnią wolą i testamentem gasnącej Ojczyzny”. Król Stanisław August Poniatowski zaprzysiągł konstytucję na ręce bpa krakowskiego Feliksa Turskiego, dodając: „Przysięgałem Bogu, żałować tego nie będę”. Następnie w kolegiacie św. Jana nastąpiło powtórne zaprzysiężenie konstytucji, jako wyraz sankcji ze strony Kościoła katolickiego. Konstytucja obowiązywała przez 14 miesięcy, w tym czasie Sejm Czteroletni uchwalił szereg ustaw szczegółowych, które były rozwinięciem jej postanowień.
Uchwalając Konstytucję 3 maja 1791 formalnie zrzucono protektorat rosyjski i przywrócono niepodległość Rzeczypospolitej. Wrogo nastawieni do reform magnaci, ze Stanisławem Szczęsnym Potockim, Ksawerym Branickim, Sewerynem Rzewuskim i Szymonem Kossakowskim na czele, udali się do Katarzyny II z ofertą zorganizowania konfederacji skierowanej przeciw królowi i Konstytucji 3 maja. Magnaci dążyli do podziału państwa na samodzielne prowincje. 27 kwietnia 1792 w Petersburgu zawiązano konfederację targowicką– spisek polskich magnatów przeciwnych zmianie ustroju Rzeczypospolitej. Sam tekst aktu konfederacji zredagował generał rosyjski Wasilij Stiepanowicz Popow. Magnaci zwrócili się o pomoc wojskową do cesarzowej Rosji, uzyskali ją i 18 maja 1792 na Rzeczpospolitą uderzyła 100-tysięczna armia rosyjska. W wojnie w obronie konstytucji, Polska zdradzona przez swojego pruskiego sprzymierzeńca Fryderyka Wilhelma II została pokonana przez wojska rosyjskie Katarzyny Wielkiej, wspierające konfederacje targowicką. Przegrana wojna doprowadziła do drugiego rozbioru Polski w 1793 r. Po utracie niepodległości w 1795 roku, przez 123 lata rozbiorów, Konstytucja 3 Maja przypominała o walce o niepodległość.
Tegoroczne obchody 223 rocznicy Konstytucji 3 Maja w Darłowie będą miały następujący przebieg:
Godz. 9:00 - Msza Święta w intencji Polski i Polaków z udziałem Pocztów Sztandarowych i Kompanii Reprezentacyjnej Marynarki Wojennej RP oraz Zespołu Szkół Morskich w Darłowie, Godz. 9:50 - Przejście z Kościoła Mariackiego pod Pomnik Tysiąclecia Państwa Polskiego na Plac Marszałka Józefa Piłsudskiego.
Godz. 10:00 - Uroczystości pod pomnikiem: hymn, przemówienia, salwa honorowa, złożenie kwiatów, a następnie zakończenie oficjalnych uroczystości.
Godz. 11:00 - 16:00 Warsztaty Fotografii Modowej z Magdaleną Bieth. Darłowo – Darłówko Godz. 12:00 - Regionalbus Express - wyjazd na Turniej Miast. Parking przy NETTO. Godz. 14:00 - Turniej Miast: Darłowo vs Ustka. Strzelinko Godz. 14:00 Rodzinna Majówka na Wyspie Łososiowej - Darłowo. Festyn rodzinny: w programie gry, zabawy, konkursy, muzyka, dmuchańce dla dzieci i świąteczne grillowanie.
Mieszkańców miasta zachęcamy do wywieszenia flag biało-czerwonych przy swoich posesjach i liczymy na udział w Majówce
L. Walkiewicz