Darłowo, 29 lipca 2011 roku
Rzeki były od dawna arteriami komunikacyjnymi. W ich ujściach do morza budowano osady, przystanie i porty. Rzeka Wieprza wpada do Bałtyku na odcinku brzegu pomiędzy dwoma przybrzeżnymi jeziorami Bukowo i Kopań. Odcinek Wieprzy od zamku do morza był żeglowny dla statków od średniowiecza. Z okolic Krągu często spławiano drewno na potrzeby portu i stoczni.
Rzeki Wieprza, Grabowa, Kanał Młyński, Grabowa Struga, Wyspa Łososiowa, wysepka z jazem i przepławką, 12 mostów drogowych i kolejowych oraz kilka mostków, darłowskie vaporetto, a także przystanie: kajakowa, motorówek, tramwajowe i pasażerskie to główne elementy tworzące Darłowską Wenecję. Jest to jeden z najpiękniejszych walorów krajobrazowych Darłowa.
Wiele tutejszych domów i budowli począwszy od Zamku Książąt Pomorskich i Karczmy Rzymskiej a skończywszy na Bosmanacie i Latarni Morskiej stoi nad wodą. Aby się o tym przekonać wystarczy wybrać się na urokliwą przejażdżkę jednym z czterech tramwajów wodnych noszących imiona: Tristan, Izolda albo Księżna Zofia I lub II. Kursują one z Darłowa do Darłówka i z Darłówka do Darłowa, co pół godziny od 10 do 1930
To znakomite a zarazem malownicze miejsce na osiedlenie się wybrali nasi słowiańscy przodkowie już w VII wieku nowej ery. W tutejszych wodach pełnych ryb, przeglądają się wiekowe drzewa, a nocą księżyc, gwiazdy i światła Latarni Morskiej. Brzegi rzeki obrastają trzciną, sitowiem, tatarakiem i kaczeńcami. Gnieżdżą się w nich kaczki, kurki wodne, a niekiedy łabędzie, perkozy i kormorany.
Dawniej nad wodami i fosami wzniesiono dające miastu pożytek: mury miasta z Bramą Wieprzańską oraz furtami, łaźnię, targ rybny, młyn wodny, kuźnię, pierwszą w rejencji koszalińskiej elektrownię (1893), folusz, kaszarnie, łasztownię ze stocznią, tartak, rzeźnię, mleczarnię fabrykę mączki rybnej. Do jej brzegów doprowadzono w końcu XIX wieku tory kolejowe. Obecnie nad wodami Darłowskiej Wenecji oprócz juz wcześniej wspomnianych stoją: Gościniec Zamkowy, Stanica Wędkarska, Przychodnia Zdrowia, tawerna pod „Wilkiem Morskim", Magazyny Morskiej Agencji, elewatory zbożowe, urządzenia przeładunkowe, fabryka lodu, Stacja Ratownictwa Morskiego (SAR), nabrzeża, Terminal Sztuki, stocznia remontowa, kutry, pomosty, statki, łodzie, jachty, przetwórnia ryb, fabryka sieci, Kapitanat Portu, pensjonaty wypoczynkowe. Niedaleko od ujścia łączą swe wody Grabowa i Wieprza, obydwie znajdują się w herbie Darłowa. Pracowite wody Wieprzy napędzają turbiny dwóch darłowskich elektrowni. Mimo wielu zmian Darłowska Wenecja jest coraz piękniejsza. Przy okazji warto wiedzieć, że wielu uczonych skłania się do tezy, że Słowianie zwani Wenetami, Veneti przyczynili się do założenia dzisiejszej Wenecji leżącej nad Adriatykiem.
L. Walkiewicz